TS 825, binalarda ısı yalıtımı kurallarını belirleyen temel Türk standardıdır. En güncel sürümü TS 825:2024'tür — 1 Nisan 2025'ten itibaren yürürlüktedir. Bu makale, standardın cephe mühendisliğini doğrudan ilgilendiren yönünü — yüksek cam oranlı (giydirme cephe tipi) yapılardaki U değeri şartlarını — dört büyük şehir için somut rakamlarla özetler. Veriler İZODER'in resmi il bilgi notlarından alınmıştır.
1) Terim Netliği: U Değeri Ne Demek?
Bir yüzeyin (duvar, çatı, pencere) ısıyı ne kadar hızlı geçirdiğini gösteren sayıdır. Birimi W/m²K'dir. Sayı ne kadar düşükse, yalıtım o kadar iyidir. Pencere/cam sistemi için kullanılan sembol standartta Up'tır (bazı kaynaklarda "Uw" da denir — aynı şeyi ifade eder).
2) Şehrinize Göre İklim Bölgesi ve Genel U Değeri Sınırları
TS 825:2024'te Türkiye 6 iklim bölgesine ayrılmıştır. Aynı il içinde bile ilçeye göre bölge değişebilir. Standart (%60'ın altında camlı) binalar için sınırlar:
| Şehir | İklim Bölgesi | Duvar | Çatı | Döşeme | Pencere (Up) | g |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ankara Merkez | 4 | 0,35 | 0,25 | 0,30 | 1,8 | ≥0,55 |
| Ankara / Kızılcahamam | 5 | 0,25 | 0,20 | 0,25 | 1,8 | ≥0,55 |
| Antalya Merkez | 1 | 0,45 | 0,35 | 0,40 | 1,8 | ≤0,45 |
| Antalya / Elmalı, Korkuteli | 4 | 0,35 | 0,25 | 0,30 | 1,8 | ≥0,55 |
| İstanbul (tüm ilçeler) | 3 | 0,40 | 0,30 | 0,35 | 1,8 | ≤0,45 |
| İzmir (tüm ilçeler) | 2-3 | 0,40 | 0,30 | 0,35 | 1,8 | ≤0,45 |
Değerler W/m²K cinsindendir. g: camın güneş enerjisi geçirme faktörü.
3) %60 ve Üzeri Camlı Cephelerde Özel Kural
Cephe mühendisliği açısından en kritik madde budur. Binanın ısı kaybeden düşey dış yüzeylerinin (yani dışa bakan duvar + pencere yüzeylerinin toplamının) %60'ı ve üzerinde camlama yapılıyorsa — tipik bir giydirme cephe/cam kule projesi — standart özel bir tablo devreye sokuyor. Bu durumda hem pencere/cam sisteminin hem de opak (camsız) bölümlerin U değerleri, genel tablodakinden daha sıkı olmak zorunda:
%60 ve üzeri camlı cephelerde sağlanması gereken U değerleri:
| Şehir | Bölge | Duvar | Çatı | Döşeme | Pencere (Up) | g |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ankara Merkez | 4 | 0,26 | 0,19 | 0,23 | 1,6 | ≥0,55 |
| Ankara / Kızılcahamam | 5 | 0,19 | 0,15 | 0,19 | 1,6 | ≥0,55 |
| Antalya Merkez | 1 | 0,34 | 0,26 | 0,30 | 1,6 | ≤0,45 |
| Antalya / Elmalı, Korkuteli | 4 | 0,26 | 0,19 | 0,23 | 1,6 | ≥0,55 |
| İstanbul | 3 | 0,30 | 0,23 | 0,26 | 1,6 | ≤0,45 |
| İzmir | 2-3 | 0,30 | 0,23 | 0,26 | 1,6 | ≤0,45 |
Dikkat çeken nokta: Pencere (Up) değeri her şehirde aynı — 1,6 W/m²K. Bu, genel tablodaki 1,8'den daha sıkı bir sınır; yani yüksek camlı cephelerde standart cam paketi yetmiyor, en az 1 katmanı kaplamalı (Low-E) yalıtım camı zorunlu hale geliyor. Değişen şey ise g değeri (güneş geçirgenliği): soğuk bölgelerde (Ankara, Antalya'nın iç kesimleri) güneşten pasif ısınmayı kaybetmemek için g'nin en az %55 olması isteniyor; sıcak/nemli bölgelerde (İstanbul, İzmir, Antalya Merkez) yazın aşırı ısınmayı önlemek için g'nin en fazla %45 olması isteniyor.
4) Pratik Anlamı: Hangi Cam ve Doğrama?
İZODER'in doğrama karşılaştırma tablosuna göre, çift camlı standart bir Low-E kaplamalı pencerede alüminyum doğrama (ısı yalıtım köprülü) ile Up ≈ 1,8 W/m²K elde edilebiliyor — bu genel şart için yeterli ama %60 kuralı için (Up ≤ 1,6) yetersiz kalabilir. %60 kuralını sağlamak için genelde:
- İki camı da Low-E kaplamalı, üçlü yalıtım camı paketleri, veya
- Isı yalıtım köprülü alüminyum doğrama + gelişmiş gazlı dolgu (argon/kripton) kombinasyonu
tercih edilmesi gerekiyor. Ayrıca cephedeki opak (camsız) kısımlar — panel, parapet, kolon/kiriş kaplamaları — yukarıdaki tablodaki duvar/döşeme değerlerini sağlayacak şekilde ekstra yalıtılmalı.
5) Sık Sorulanlar
Cam oranı tam olarak nasıl hesaplanır?
Isı kaybeden düşey dış yüzeylerin (dışarıya bakan duvar + pencere + cam yüzeyler) toplam alanı üzerinden, camlı kısmın oranı hesaplanır. Çatı ve taban gibi yatay yüzeyler bu hesaba dahil edilmez.
Farklı bir şehirdeyim, kendi bölgemin değerlerini nereden bulurum?
İZODER'in il bazlı TS 825:2024 haritasından (izoder.org.tr/ts825-harita) ilinizi seçerek ücretsiz PDF bilgi notuna ulaşabilirsiniz.
TS 825:2024 hangi binalar için zorunlu?
1 Nisan 2025'ten itibaren ruhsat başvurusu yapılan tüm yeni binalar için zorunludur. İç ortam sıcaklığı 15°C ve üzerinde tutulan hemen her bina türü (konut, ofis, ticari, kamu binaları) kapsam dahilindedir.